Asiyada doğum nisbətləri azaldıqca, analitiklər xəbərdarlıq edirlər ki, süni intellektin artması işçiləri ixtisaslarını artırmağa məcbur etməklə və ailələri iş vaxtından sonra yayındırmaqla problemi daha da ağırlaşdıra bilər.

AZƏRTAC xəbər verir ki, bu regionda doğum nisbətləri dünyada ən aşağı səviyyələrdən birinə düşüb və uzunmüddətli dövrdə sabit əhalini qorumaq üçün hər qadına düşən 2,1 uşaq əvəzetmə səviyyəsindən xeyli aşağıdır.

Cənubi Koreyada doğum nisbəti 2024-cü ildə rekord səviyyəyə - 0,75-ə düşüb, sonra tədricən 2025-ci ildə 0,79-0,8-ə yüksəlib. Çində isə ötən il 1-dən aşağı olub. Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Əhali Fondu və Hindistan hökumətinin məlumatlarına görə, hazırda dünyanın ən çox əhalisi olan ölkəsi olan Hindistanda doğum nisbətinin 2023-2025-ci illər arasında təxminən 1,9-a düşəcəyi gözlənilir. Hindistanda doğum nisbətlərinin azalması problemi, xüsusən də savadlılıq səviyyəsinin aşağı olduğu şimal əyalətlərində oğlanlara mədəni üstünlük verilməsi ilə daha da ağırlaşır.

“South China Morning Post” nəşri yazır ki, Pekin Universitetinin Milli İnkişaf Məktəbinin professoru Ceyms Lyanın sözlərinə görə, bu azalma bir çox hallarda otuz və qırx yaşlarında olan, ailə qurmaq üçün ən münasib yaşa çatmış insanların üzləşdiyi maliyyə təzyiqləri və karyera tələbləri ilə əlaqədardır.

İnsan resursları mütəxəssislərinin fikrincə, müxtəlif sahələrdə süni intellektdən artan istifadə iş yerlərini dəyişdirəcək, habelə şirkətləri işçilərdən daha yüksəksəviyyəli təlim və sertifikat tələb etməyə məcbur edəcək.

Lyan bildirib: “Asiyada valideynlər repetitorluq, dərsdənkənar fəaliyyətlər və yüksəksəviyyəli təhsili birləşdirən yarışmada ilişib qalıblar. Onlar hər bir uşağa rəqabət qabiliyyətini qorumaq üçün çoxlu vaxt və pul xərcləyirlər. Süni intellekt dövründə təkcə uşaqlar deyil, həm də valideynlərin özləri rəqabət qabiliyyətini qorumaq üçün getdikcə daha çox təlim keçirlər”. O əlavə edib ki, karyera tələbləri, məhdud gəlirlər və yüksək uşaq baxımı xərcləri səbəbindən bir çox gənc valideynlik hüququnu təxirə salmağa və ya ondan imtina etməyə məcbur olub.

İş yerindən kənarda süni intellektin yayılması Çin, Yaponiya və regionun digər ölkələrində milyonlarla insanın diqqətini yayındıran əsas amil halına gəlib. İnsanlar getdikcə virtual münasibətlərə daha çox qoşulur, robot ev heyvanlarını “övladlığa” götürür və süni intellektlə işləyən digər əyləncələrlə məşğul olurlar. Müşahidəçilərin fikrincə, bu tendensiyalar onları ailələrindən daha da uzaqlaşdırır. Lyan xəbərdarlıq edib ki, qısa videolar, virtual reallıq və süni intellektlə işləyən oyunlar valideynliyə mane olur.

Bununla belə, ekspertlər hesab edirlər ki, azalan doğum nisbətinin bir müsbət təsiri də var: işçi qüvvəsində qadınlar üçün imkanların genişləndirilməsi, onların təhsil və bacarıqlarını təkmilləşdirmələrinin vacibliyini vurğulamaq.