Mübahisəli parlament sədri Şalva Papuaşvilinin bəyanatına görə, Parlamentdə media akkreditasiyası qaydalarına dəyişiklik edilir.

O, iyunun 8-də keçirdiyi brifinqdə bildirib ki, dəyişikliklər həm ayrı-ayrı jurnalistlərə, həm də bütövlükdə media qurumlarına şamil olunacaq.

Nə dəyişir?
Papuaşvilinin izahına görə, hazırkı qaydalara əsasən jurnalist akkreditasiya qaydalarını ilk dəfə pozduqda onun akkreditasiyası 1 ay müddətinə dayandırılır, təkrar pozuntu halında isə 6 ay müddətinə qüvvədən salınırdı.

Yeni dəyişikliklərə əsasən, ilk pozuntu zamanı jurnalistin akkreditasiyası yenə 1 ay müddətinə dayandırılacaq, lakin təkrar pozuntu halında bu müddət 1 ilə qədər artırıla biləcək.

“Pozuntunun ağırlığı və təkrarlanma tezliyi nəzərə alınmaqla, bütövlükdə media qurumunun akkreditasiyası da 1 ilə qədər müddətə ləğv edilə bilər”, – deyə Şalva Papuaşvili bildirib.

Dəyişikliklərin səbəbi
Papuaşvilinin sözlərinə görə, dəyişikliklərin məqsədi Gürcüstan parlamentinin akkreditasiya sistemini Avropa sisteminə yaxınlaşdırmaqdır.

“Bildiyiniz kimi, vaxtilə Avropa Parlamentinin qəbul etdiyi bəzi qərarlar zamanı mən də demişdim ki, Avropa Parlamentində mövcud olan akkreditasiya sistemini öyrənəcəyik. Orada müəyyən maraqlı məqamlar var idi ki, onları Gürcüstan parlamentində tətbiq edib akkreditasiya sistemimizi Avropa sistemi ilə yaxınlaşdıra bilərik”, – deyə o bildirib.

Onun sözlərinə görə, deputatlarla müsahibə aparmaq üçün əvvəlcədən razılıq alınması qaydası hələlik tətbiq olunmayacaq.

“Avropa Parlamentində baş vermiş son insident zamanı qeyd olunmuşdu ki, jurnalist müsahibə üçün əvvəlcədən razılıq almamışdı. Bizdə bu günədək belə bir tələb yoxdur və Avropa Parlamentindən bu qaydanı götürməyəcəyik. Yəni parlament üzvündən əvvəlcədən razılıq alınması tələbi tətbiq edilməyəcək. Buna görə də Avropa Parlamentinin bu sərt yanaşmasını hələlik Gürcüstan parlamentinin akkreditasiya sisteminə keçirməyəcəyik”, – deyə Papuaşvili qeyd edib.

Parlamentdə media akkreditasiyası qaydalarının Avropa standartlarına uyğun şəkildə yenidən nəzərdən keçiriləcəyini Şalva Papuaşvili may ayında açıqlamışdı.

Bu açıqlama Böyük Britaniya tərəfindən sanksiyaya məruz qalmış hakimiyyətyönlü “İmedi” televiziya kanalının Avropa Parlamentində fəaliyyətinin bir il müddətinə qadağan edilməsindən sonra verilmişdi.

Həmin vaxt Papuaşvili Avropa Parlamentinin qərarını belə qiymətləndirmişdi:
Bir tərəfdən, bu, “medianın bağlanmasına yönəlmiş Böyük Britaniyanın düşmən qərarının davamıdır”, digər tərəfdən isə onun fikrincə, “Brüsselin bu gün qorxduğu şey həqiqətin səslənməsidir”.

Eyni zamanda o bildirmişdi ki, bu qərar onu Gürcüstan parlamentində də oxşar qaydaların tətbiqi barədə düşünməyə vadar edib.

Sonradan, mayın 22-də “Publika” onlayn nəşrinin və “Monitor” studiyasının parlament akkreditasiyası vaxtından əvvəl ləğv edilmişdi. Hər iki halda səbəb kimi akkreditə olunmuş jurnalistlərin ardıcıl 10 həftə ərzində parlamentdə olmaması göstərilmişdi.

Parlament və jurnalistlərin iş qaydaları
Parlamentdə akkreditə olunmuş jurnalistlərin fəaliyyətinin müəyyən müddətə dayandırılması ilə bağlı qərarlar əvvəllər də qəbul olunub, lakin bu qərarlardan əvvəl akkreditasiyanın tam ləğvi halı baş verməmişdi.

Parlamentdə jurnalistlərin fəaliyyət qaydaları parlament sədri Şalva Papuaşvili tərəfindən təsdiqlənib. Sənəd 1 mart 2023-cü ildən qüvvədədir.

Bu qaydalara əsasən, əgər parlament üzvü şərh verməkdən imtina edirsə və jurnalist buna baxmayaraq sual verməyə davam edirsə, ona qanunverici orqanda fəaliyyət məhdudiyyəti tətbiq oluna bilər.

Qaydaların pozulmasına görə aşağıdakı sanksiyalar nəzərdə tutulub:
• Aparat rəhbərinin qərarı ilə jurnalistin akkreditasiyası 1 ay müddətinə dayandırıla bilər;
• Pozuntu təkrarlandıqda akkreditasiya 6 ay müddətinə dayandırıla bilər;
• Həmin jurnalistin başqa jurnalistlə əvəz olunmasına icazə verilmir.

Qaydalara əsasən, parlament fəaliyyətini işıqlandıran media qurumları üçün akkreditə olunmuş jurnalistlərin sayı da müəyyən edilib. Onlayn media üçün bu limit maksimum 4 jurnalistdir.

Parlament binasında jurnalistlərin öhdəlikləri
Şalva Papuaşvilinin əmrinə əsasən, Parlament binasında olan jurnalist:
1. Parlamentdə keçirilən tədbirlərin gedişinə mane olmamalıdır;
2. Əvvəlcədən icazə almadan deputatın və ya aparat əməkdaşının iş otağını çəkməməlidir;
3. Deputat, aparat əməkdaşı və ya parlamentdə qonaq olan şəxs müsahibədən imtina etdikdə müsahibəni dayandırmalıdır;
4. Şəxsin razılığı olmadan onun sənədlərini, telefonunun və ya digər elektron cihazının ekranını, üzərindəki məlumatın görünəcəyi şəkildə çəkməməlidir;
5. Parlamentdə olan şəxslərə qarşı nalayiq, seksist və ya diskriminasiya xarakterli ifadə və davranışlara yol verməməlidir;
6. Dövlət Mühafizə Xidmətinin və ya mandat xidmətinin göstərişlərinə tabe olmalıdır;
7. Akkreditasiya vəsiqəsini görünən yerdə daşımalı və onu başqa şəxsə verməməlidir.

Təhlükəsizlik səviyyələri
2023-cü ilin sentyabrında Şalva Papuaşvilinin əmri ilə parlament binasında təhlükəsizlik səviyyələri də tətbiq olunub: “yaşıl”, “sarı” və “qırmızı”.

“Sarı təhlükəsizlik səviyyəsi” o deməkdir ki, binaya, o cümlədən komitə və plenar iclaslara yalnız müvafiq struktur bölmələrinin dəvət etdiyi şəxslər və televiziya mediasının jurnalistləri buraxılır.

“Qırmızı təhlükəsizlik səviyyəsi” qüvvədə olduqda isə parlament aparatının rəhbərinin müəyyən etdiyi şəxslərdən başqa heç kəs binaya daxil ola bilməz.

Müxalifət partiyaları, Gürcüstanın beşinci prezidenti Salome Zurabişvili və seçicilərin bir hissəsi tərəfindən qeyri-legitim hesab edilən XI çağırış parlamentin ilk iclas günü – 25 noyabr 2024-cü ildə parlamentdə “sarı təhlükəsizlik səviyyəsi” tətbiq olunmuşdu.

Noyabrın 29-da isə bu rejim “qırmızı səviyyə” ilə əvəz edilmişdi. Buna səbəb “Gürcü Arzusu” hökumətinin Avropa İttifaqına üzvlüklə bağlı danışıqların açılması məsələsini 2028-ci ilin sonuna qədər gündəliyə çıxarmamaq qərarına qarşı parlament qarşısında başlayan etiraz aksiyaları olmuşdu.

Yeni parlament seçkilərinin keçirilməsi və həbs edilmiş nümayişçilərin azadlığa buraxılması tələbi ilə aksiyalar bu gün də davam edir.

“Sarı səviyyə” həmçinin 2024-cü ilin dekabrında prezident seçilməsi proseduru zamanı və 2025-ci ilin fevralında Mixeil Kavelaşvili tərəfindən təqdim olunan hesabat çıxışı zamanı da qüvvədə olmuşdu.

Parlament binasında “sarı səviyyə”, məsələn, 2024-cü ilin yazında “xarici agentlər haqqında qanun”a qarşı keçirilən etiraz aksiyaları zamanı da tətbiq edilmişdi.

Şalva Papuaşvilinin 2023-cü il tarixli əmrinə əsasən, televiziya mediası istisna olmaqla, müxtəlif media qurumlarının parlamentdə fəaliyyəti dəfələrlə məhdudlaşdırılıb.

 

Mənbə: radiotavisupleba.ge

---

Bizi Teleqramda izləyin! Yeni xəbərlər anında kanalda! Linkə daxil olub abunə olun!
Bizi WhatsAppda izləyin! Yeni xəbərlər anında kanalda! Linkə daxil olub abunə olun!

---

Digər maraqlı xəbərlər "Marneuli" radiosunun Facebook səhifəsində.
Bizi "Telegram"da izləyin.
Bizi "TikTok"da izləyin.
Bizi "İnstagram"da izləyin.
Bizi "X"da izləyin.
Şahidi olduğunuz hadisələri çəkib bizə göndərin! +995557994415

---

 

---

Gürcüstanın hər yerindən olan 22 onlayn media birləşdik ki, gec olmadan mübarizə aparaq.
Bu mübarizədə sənin dəstəyin həlledicidir. https://sinatle.media/

Müstəqil onlayn medianı dəstəkləmək üçün ianə et:
# GE76TB7548536080100013
# GE70BG0000000609775306

Repressiv rejim müstəqil onlayn medianı yox etməklə hədələyir. Bu real təhlükəni göstərmək üçün 22 media qurumunun vebsaytı müvəqqəti olaraq dayandırıldı. Bu simvolik addım “İşıq sönməməlidir” kampaniyasından əvvəl həyata keçirildi. Kampaniyanın məqsədi müstəqil medianı qorumaq üçün dəstəkçiləri birləşdirməkdir.